E-İmza Tam Olarak Nedir ve Neden Herkes Konuşuyor?
Bir belgeyi imzalamak için yazıcıdan çıktı alıp, ıslak imza atıp, tarayıcıdan tekrar dijitale çevirmekten yorulduysanız doğru yerdesiniz. E-imza, bu zincirin tamamını ortadan kaldıran ve ıslak imzayla aynı hukuki geçerliliğe sahip bir teknolojidir. Bu rehberde e-imzanın ne olduğunu, nasıl çalıştığını, kimlerin neden kullandığını ve nasıl alınacağını sade bir dille anlatıyoruz.
E-İmza Nedir? Temel Tanım
E-imza (elektronik imza), dijital ortamdaki bir belgeye eklenen ve imzalayan kişinin kimliğini doğrulamaya yarayan elektronik veridir. Kısaca: kâğıda attığınız ıslak imzanın dijital karşılığıdır.
Türkiye'de e-imzanın yasal çerçevesini 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu belirler. Bu kanuna göre güvenli elektronik imza, elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu doğurur. Yani e-imzayla imzaladığınız bir sözleşme, mahkemede ıslak imzalı bir sözleşmeyle aynı ağırlığa sahiptir.
E-imzanın yasal geçerli olabilmesi için BTK (Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu) tarafından yetkilendirilmiş bir Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcısı'ndan (ESHS) alınması zorunludur. İmza Sepeti olarak, BTK onaylı sertifika sağlayıcıların yetkili çözüm ortağı sıfatıyla, mevzuata tam uygun e-imza temin ediyoruz.
E-İmza ile Mobil İmza Arasındaki Fark
İkisi de aynı hukuki geçerliliğe sahiptir, ancak kullanım biçimleri farklıdır:
- E-imza: Nitelikli sertifika, USB token (akıllı kart) ve kart okuyucu üzerinden bilgisayarda kullanılır.
- Mobil imza: Cep telefonu SIM kartı üzerinden, ek bir donanım gerektirmeden çalışır.
Yoğun belge imzalayan ve masaüstü çalışan kullanıcılar için e-imza; sürekli sahada olan, hareket halinde imza atması gereken kullanıcılar için mobil imza daha pratiktir.
E-İmza Nasıl Çalışır?
E-imza, arka planda açık anahtarlı şifreleme (PKI) teknolojisiyle çalışır. Endişelenmeyin — teknik detayları bilmenize gerek yok, ama mantığını anlamak güven verir.
Her e-imza sertifikası iki anahtardan oluşur: yalnızca sizde bulunan özel anahtar ve karşı tarafın doğrulama yapabileceği açık anahtar. Bir belgeyi imzaladığınızda sistem şunları yapar:
- Belgenin içeriğinden benzersiz bir dijital özet (hash) üretir.
- Bu özeti sizin özel anahtarınızla şifreler — işte imzanız budur.
- Belgeye bir zaman damgası ekleyerek imzanın ne zaman atıldığını kayıt altına alır.
Sonuç olarak imzalı belge üç şeyi birden kanıtlar: kimin imzaladığını, belgenin imzadan sonra değiştirilmediğini ve imzanın ne zaman atıldığını. Belgede tek bir harf bile değişse imza geçersiz hale gelir; bu da e-imzayı sahteciliğe karşı son derece güvenli kılar.
E-İmza Kullanmak İçin Neye İhtiyacınız Var?
E-imza paketi genellikle şu bileşenleri içerir:
- Nitelikli elektronik sertifika — kimliğinizi taşıyan dijital belge
- USB token (akıllı kart) — sertifikanızın saklandığı güvenli donanım
- Kart okuyucu — token'ı bilgisayara bağlayan cihaz
- İmzalama yazılımı — belgeleri imzalamak için kullanılan uygulama
İmza Sepeti'nde sunduğumuz paketlerde kart okuyucu dahildir; ayrıca ücretsiz kurulum desteği ile yazılımın bilgisayarınıza sorunsuz kurulmasına uzaktan yardımcı oluyoruz. Modern çözümlerde mobil cihaz üzerinden, kâğıt evrak olmadan, görüntülü kimlik doğrulamayla aktivasyon da mümkündür.
